یو پی اس مناسب کولر گازی؛ چگونه UPS مناسب برای کولر خود انتخاب کنیم؟

قطع برق برای کولر گازی فقط به معنی خاموش شدن موقت دستگاه نیست. اگر کولر در یک محیط اداری، تجاری، صنعتی یا دیتاسنتر وظیفه تأمین سرمایش را بر عهده داشته باشد، توقف کمپرسور می‌تواند روی شرایط محیط و عملکرد تجهیزات اثر بگذارد. از طرف دیگر، روشن شدن مجدد کولر بعد از وصل برق نیز ممکن است با جریان راه‌اندازی بالاتری همراه شود.

به همین دلیل، انتخاب یو پی اس مناسب کولر گازی با انتخاب UPS برای تجهیزاتی مانند کامپیوتر یا تجهیزات شبکه تفاوت دارد. توان مصرفی کولر، جریان راه‌اندازی کمپرسور، نوع کمپرسور، ظرفیت UPS، تعداد و ظرفیت باتری‌ها و مدت زمان مورد انتظار برای Backup باید هم‌زمان بررسی شوند.

در این راهنما، ابتدا بررسی می‌کنیم آیا اتصال کولر گازی به UPS برای هر شرایطی مناسب است یا نه و سپس نحوه انتخاب ظرفیت UPS و باتری را بررسی می‌کنیم.

آیا هر کولر گازی را می‌توان به UPS متصل کرد؟

از نظر فنی، امکان اتصال کولر گازی به UPS وجود دارد، اما هر UPS برای هر کولری مناسب نیست . دلیل اصلی، وجود کمپرسور و جریان بالای آن هنگام راه‌اندازی است. کولر علاوه بر بردهای الکترونیکی و فن، یک کمپرسور دارد که هنگام شروع به کار می‌تواند جریان بیشتری نسبت به حالت عادی دریافت کند.

بنابراین اگر ظرفیت UPS فقط بر اساس توان مصرفی عادی کولر انتخاب شود، ممکن است دستگاه در زمان راه‌اندازی کمپرسور با اضافه‌بار مواجه گردد. در این شرایط، UPS نمی‌تواند جریان موردنیاز را تأمین کند و احتمال خاموش شدن یا خطای دستگاه وجود دارد.

علاوه بر این، نوع خروجی UPS نیز اهمیت دارد. برای بارهایی که موتور و کمپرسور دارند، استفاده از UPS با موج سینوسی خالص انتخاب مناسب‌تری است؛ زیرا خروجی آن برای تجهیزات موتوری و الکترونیکی سازگاری بیشتری دارد.

بنابراین پاسخ کوتاه این است: کولر گازی را می‌توان به UPS متصل کرد، اما UPS باید متناسب با مشخصات همان کولر انتخاب شود.

برای انتخاب UPS مناسب کولر گازی چه عواملی اهمیت دارند؟

برای انتخاب UPS کولر اسپلیت، چهار عامل اصلی باید بررسی شود: توان مصرفی واقعی، جریان راه‌اندازی کمپرسور، نوع کمپرسور و مدت زمان Backup مورد انتظار.

• توان مصرفی واقعی کولر

عدد ۹۰۰۰، ۱۲۰۰۰، ۱۸۰۰۰ یا ۳۰۰۰۰ که روی کولر می‌بینیم، ظرفیت سرمایشی دستگاه را بر اساس BTU/h (ظرفیت سرمایشی) نشان می‌دهد و مستقیماً برابر با مصرف برق آن نیست. به همین دلیل، نمی‌توان گفت هر کولر ۱۸۰۰۰ الزاماً به یک UPS با ظرفیت ثابت نیاز دارد.

توان مصرفی واقعی باید از پلاک مشخصات فنی کولر یا کاتالوگ سازنده بررسی شود. حتی دو کولر با ظرفیت سرمایشی یکسان می‌توانند به دلیل تفاوت در کمپرسور، راندمان و فناوری ساخت، مصرف برق متفاوتی داشته باشند. منابع تخصصی حوزه UPS نیز بر همین تفاوت تأکید کرده‌ و توان مصرفی را یکی از نخستین اطلاعات موردنیاز برای انتخاب UPS می‌دانند.

بنابراین BTU می‌تواند برای برآورد اولیه به کار رود، اما برای انتخاب نهایی باید توان مصرفی واقعی دستگاه را مبنا قرار داد.

• جریان راه‌اندازی کمپرسور

مهم‌ترین تفاوت کولر گازی با بسیاری از تجهیزات الکترونیکی، وجود کمپرسور است. کمپرسور هنگام شروع به کار می‌تواند برای مدت کوتاهی جریان بیشتری نسبت به حالت عادی دریافت کند. این جریان که با عنوان Inrush Current شناخته می‌شود، باید در انتخاب UPS در نظر گرفته شود.

برای مثال، اگر کولر در حالت عادی ۲۰۰۰ وات مصرف کند، نمی‌توان ظرفیت UPS را دقیقاً برابر همان مقدار در نظر گرفت و انتظار داشت دستگاه در زمان استارت نیز بدون مشکل کار کند. UPS باید توانایی تحمل بار لحظه‌ای و اضافه‌بار موردنیاز کمپرسور را داشته باشد.

به همین دلیل، در زمان انتخاب UPS فقط مقدار kVA را بررسی نکنید. اطلاعات مربوط به توان واقعی، قابلیت اضافه‌بار و توان لحظه‌ای UPS نیز باید بررسی شود.

• تفاوت کولر اینورتر و معمولی

اینورتر بودن یا نبودن کولر در انتخاب UPS اهمیت دارد. در کولرهای معمولی، کمپرسور برای رسیدن به دمای تنظیم‌شده روشن و خاموش می‌شود و هنگام استارت می‌تواند جریان لحظه‌ای بالایی ایجاد کند. در مدل‌های اینورتر، سرعت کمپرسور متناسب با نیاز سرمایشی تغییر می‌کند و مصرف برق معمولاً کنترل‌شده‌تر است.

به همین دلیل، هنگام انتخاب UPS برای کولر اینورتر یا معمولی، باید توان مصرفی و مشخصات کمپرسور همان مدل را بررسی کرد و صرفاً بر اساس ظرفیت BTU تصمیم نگرفت. در کولرهای معمولی، قابلیت UPS برای تحمل جریان راه‌اندازی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

چگونه ظرفیت UPS مناسب کولر را محاسبه کنیم؟

برای محاسبه ظرفیت UPS، ابتدا باید توان واقعی کولر مشخص شود و سپس توان موردنیاز UPS با توجه به جریان راه‌اندازی، ضریب توان و حاشیه اطمینان، بررسی شود.

برای تبدیل توان واقعی به توان ظاهری، در صورت در اختیار داشتن ضریب توان می‌توان از رابطه زیر استفاده کرد:

VA = W ÷ PF

برای مثال، اگر توان واقعی یک کولر ۲۰۰۰ وات و ضریب توان آن ۰٫۸ باشد، توان ظاهری حدود ۲۵۰۰VA خواهد بود. اما این عدد به‌تنهایی به معنی مناسب بودن UPS با ظرفیت دقیق ۲٫۵kVA نیست؛ زیرا جریان راه‌اندازی کمپرسور و قابلیت اضافه‌بار UPS نیز باید بررسی شود.

بنابراین، محاسبه توان UPS برای کولر را می‌توان در سه مرحله انجام داد:

1. مشخص کردن توان مصرفی واقعی کولر؛
2. بررسی جریان راه‌اندازی و نوع کمپرسور؛
3. انتخاب UPS با ظرفیت و قابلیت اضافه‌بار متناسب با دو مورد قبلی

برای هر ظرفیت کولر گازی چه UPS و باتری‌ای لازم است؟

جدول زیر یک برآورد اولیه از UPS و باتری مورد نیاز برای ظرفیت‌ های مختلف کولر گازی ارائه می‌دهد. زمان‌های Backup نیز تقریبی هستند و با توجه به مدل کولر، شرایط کاری، نوع باتری و میزان بار واقعی تغییر می‌کنند.

این جدول نشان می‌دهد با افزایش ظرفیت کولر، توان UPS و تعداد و ظرفیت باتری‌ها نیز افزایش پیدا می‌کند؛ برای مثال، کولر ۹۰۰۰ BTU به چهار باتری و کولر ۱۸۰۰۰ به هشت باتری نیاز دارد.

در کولرهای ۳۰۰۰۰ و ۳۶۰۰۰ نیز به دلیل توان مصرفی بالاتر، UPS و بانک باتری بزرگ‌تری لازم است. همچنین زمان Backup فقط به ظرفیت UPS بستگی ندارد و به توان مصرفی کولر، تعداد و ظرفیت باتری‌ها و راندمان سیستم وابسته است. بنابراین زمان‌های درج‌شده در جدول تقریبی هستند.

چه زمانی UPS انتخاب مناسبی نیست؟

UPS راهکار مناسبی برای تأمین مداوم برق و Backup کوتاه ‌مدت است، اما همیشه بهترین گزینه برای تأمین برق کولر گازی نیست.

اگر قرار باشد کولر در زمان قطعی برق برای مدت طولانی، مثلاً چند ساعت، بدون توقف کار کند، انرژی موردنیاز آن به مقدار زیادی باتری نیاز خواهد داشت. در چنین شرایطی، افزایش ظرفیت بانک باتری می‌تواند هزینه و فضای موردنیاز سیستم را بالا ببرد.

در مقابل، اگر هدف این باشد که کولر در زمان قطعی‌های کوتاه (معمولا از 15 دقیقه تا یکساعت) روشن بماند یا فرصت کافی برای مدیریت شرایط و راه‌ اندازی منبع برق دیگری ایجاد شود، UPS می‌تواند انتخاب منطقی‌تری باشد.

برای بارهای سرمایشی بزرگ نیز ممکن است ترکیب UPS و ژنراتور راهکار مناسب‌تری باشد. در این ساختار، UPS می‌تواند جریان مداوم برق را در لحظه قطع آن تأمین کند و ژنراتور برای تأمین برق در مدت طولانی‌تر وارد مدار شود.

بنابراین پیش از خرید باید یک سؤال مشخص پاسخ داده شود: کولر قرار است در زمان قطع برق برای چه مدتی روشن بماند؟ پاسخ این سؤال مستقیماً روی ظرفیت باتری و هزینه کل سیستم اثر می‌گذارد.

هنگام خرید UPS برای کولر گازی به چه نکاتی توجه کنیم؟

اگر قصد خرید UPS برای کولر گازی دارید، قبل از انتخاب مدل نهایی این موارد را حتما بررسی کنید:

• توان مصرفی واقعی: مصرف کولر را از روی پلاک یا کاتالوگ بررسی کنید و فقط به عدد BTU اتکا نکنید.
• جریان راه ‌اندازی: مشخص کنید کمپرسور در زمان استارت چه مقدار جریان نیاز دارد و UPS انتخابی قابلیت تحمل آن را دارد یا خیر.
• نوع کمپرسور: اینورتر یا معمولی بودن کولر را در انتخاب UPS لحاظ کنید.
• ظرفیت و نوع UPS: ظرفیت UPS باید توان مصرفی کولر و جریان راه‌اندازی کمپرسور را پوشش دهد. همان‌طور که پیش‌تر اشاره شد، ظرفیت موردنیاز UPS با توجه به توان و نوع کولر متفاوت است.
• موج سینوسی خالص: برای کولر گازی، به‌خصوص به دلیل وجود کمپرسور و تجهیزات موتوری، خروجی سینوسی خالص گزینه مناسب‌تری است.
• باتری UPS: تعداد و ظرفیت باتری‌ها را متناسب با توان کولر و زمان Backup مورد انتظار انتخاب کنید. افزایش ظرفیت باتری زمانی انتخاب درستی خواهد بود که هدف مشخصی برای افزایش زمان پشتیبانی داشته باشید.
• زمان Backup: قبل از خرید، زمان مورد انتظار خود را مشخص کنید Backup ده دقیقه‌ای با Backup یک‌ساعته به یک سیستم باتری یکسان نیاز ندارد.
• شرایط نصب: UPS یوپی‌اس و باتری‌ها باید در محل مناسب، با تهویه کافی و شرایط دمایی مناسب نصب شوند تا عملکرد سیستم پایدار بماند.

در نهایت، اگر مشخصات کولر، توان مصرفی، نوع کمپرسور و مدت زمان موردنیاز برای Backup را در اختیار دارید، بهتر است انتخاب UPS بر اساس همین اطلاعات انجام شود. برای بررسی مدل‌ها و انتخاب سیستم متناسب با نیاز، می‌توانید مشخصات گزینه‌های موجود در صفحه خرید دستگاه UPS را بررسی کنید.

جمع‌بندی

برای انتخاب یو پی اس مناسب کولر گازی تنها ظرفیت سرمایشی کافی نیست و باید توان مصرفی، جریان راه‌اندازی کمپرسور، نوع کولر، ظرفیت UPS و بانک باتری را هم در نظر گرفت. این مقاله یک راهنمای اولیه برای انتخاب UPS و باتری متناسب با ظرفیت‌های مختلف کولر ارائه می‌دهد؛ اما انتخاب نهایی باید بر اساس مشخصات فنی مدل موردنظر انجام شود.

UPS با ظرفیت و باتری مناسب می‌تواند برق کولر را در قطعی‌های کوتاه تأمین کند. در Backupهای طولانی‌تر نیز بهتر است هزینه و ظرفیت باتری با گزینه‌هایی مانند ژنراتور مقایسه شود. در نهایت، UPS مناسب سیستمی است که توان کولر و زمان Backup موردنیاز را پوشش دهد.